Heden ten dage: een anarchistische diagnose

Waarom ik dit schrijf

Ik schrijf dit omdat spreken voor mij nooit vrijblijvend is geweest. Spreken is een daad, schreef ik eerder, geen commentaar achteraf maar een ingreep in het heden. Wie zwijgt, laat de orde spreken. En die orde spreekt altijd in haar eigen voordeel.

Ik leef op een plek waar geschiedenis niet wordt herdacht maar doorgewerkt. Waar gehoorzaamheid ooit rationeel was, efficiënt zelfs, en precies daardoor dodelijk. Dat besef zit in mijn lichaam, niet in mijn archief. Daarom wantrouw ik systemen die zich moreel noemen en tegelijk verantwoordelijkheid verdelen tot niemand ze nog draagt.

Ik werk bewust kleinschalig. Niet uit nostalgie, maar omdat autonomie alleen bestaat waar ze niet gedelegeerd kan worden. Wie alles uitbesteedt, besteedt ook zijn geweten uit. Wat ik maak moet ik kunnen dragen, zonder instituut dat het gladstrijkt, zonder beleid dat het neutraliseert.

Ik schrijf dit als kunstenaar die weigert te sussen. Kunst is voor mij geen troostmachine maar een storingsveld. Ze moet schuren, ontregelen, vragen openen die niet op formulieren passen. Zoals ik eerder stelde: niet overtuigen, maar wakker maken.

Dit moest geschreven worden omdat comfort vandaag verdacht is. Omdat stilte te goed samenvalt met gehoorzaamheid. En omdat nee zeggen — hier, nu, zonder mandaat — misschien het meest menselijke is wat ons rest.

+ IJS verhaal

Het raam als geweten

Aan het raam van de ART-Galerie verschijnt voortaan wekelijks een nieuwe affiche. Geen aankondiging, geen promotie, maar één scherpe zin die reageert op de werkelijkheid van vandaag.

De reeks vertrekt vanuit de overtuiging dat taal opnieuw een politieke inzet is geworden. In plaats van uitleg of nuance kiest de affiche voor confrontatie: weinig woorden, veel wit, maximale helderheid. Elke affiche benoemt een patroon — macht en misbruik, spreken en zwijgen, verantwoordelijkheid en gemakzucht — en laat de interpretatie bewust aan de voorbijganger.

De affiches volgen een strikte ethiek: geen oproep tot geweld, geen ontmenselijking, geen haat. Liefde, vrede en rust fungeren hier niet als slogans, maar als begrenzingen. Het spreken blijft scherp, maar weigert hysterie.

Het raam van de galerie wordt zo een publieke ruimte: zichtbaar voor iedereen, zonder drempel, zonder context. Wekelijks verandert de tekst, maar het ritme blijft. Het gaat niet om één statement, maar om een volgehouden houding.

Amerika ontmaskerd: geen ontsporing, maar onthulling

Een slot, geen geruststelling

Dit is geen moment voor nostalgie.
Dit is geen moment voor hoop als sentiment.

Dit is een moment voor helderheid.

Fascisme vandaag is zelden luid. Het is vaak banaal, incoherent, vermomd als gezond verstand. Het komt niet met marsmuziek, maar met memes. Niet met ideologie, maar met vermoeidheid.

Europa kan wankelen. Of wakker worden.
Amerika heeft gekozen voor ontmaskering.
De vraag is wie durft kijken — en wie handelt.

+ Het rijkeluiskindje

POLITIEK MANIFEST VAN EEN DROMER DEEL TWEE

BANK

(tegen zekerheid, groei, risicobeheer)

SCHREEUWT

OORLOG IS EEN GOED BEREKENDE RISICOPOST.

VEILIGHEID MET RENTE BESTAAT NIET.

FLUISTERT

geld haat onzekerheid

daarom leert het mensen gehoorzamen

STOTTERT

risico
wordt verplaatst

nooit
gedragen

WEIGERT LEESBAAR

neutraliteit is hier een product

STAAT

Financiële stabiliteit en menselijk leed sluiten elkaar niet uit.

GEMEENTEHUIS

(tegen procedure, legitimiteit, beleidstaal)

SCHREEUWT

ORDE IS GEEN RECHTVAARDIGHEID.

BELEID IS GEWELD MET VOETNOTEN.

FLUISTERT

regels kalmeren

tot ze iemand uitsluiten

STOTTERT

besluit
genomen

verantwoordelijkheid
verspreid

WEIGERT LEESBAAR

niemand is verkozen om te zwijgen

STAAT

Macht bestaat zolang zij wordt toegestaan.

KERK

(tegen heilig geweld, verlossingsretoriek)

SCHREEUWT

GOD HEEFT GEEN LEGER NODIG.

HEILIGHEID RECHTVAARDIGT NIETS.

FLUISTERT

stilte kan ook weigeren

bidden is geen bevel

STOTTERT

vrede
gepreekt

oorlog
gezegend

WEIGERT LEESBAAR

schuld verkoopt goed in marmer

STAAT

Zorg is sterker dan verlossing.

MUSEUM

(tegen esthetisering, afstand, neutralisering)

SCHREEUWT

OORLOG IS GEEN TENTOONSTELLING.

DIT IS GEEN OBJECT. DIT IS ONDERBREKING.

FLUISTERT

kijk langer

tot het ongemakkelijk wordt

STOTTERT

context
toegevoegd

pijn
bewaard

WEIGERT LEESBAAR

schoonheid kan verdoven

STAAT

Kunst is oefenruimte zonder slachtoffers.

Kunst als universele, maar niet‑eenduidige categorie

Kunst is overal, maar nooit vanzelfsprekend. Wat universeel is, is niet het kunstwerk, het instituut of het esthetische oordeel, maar het menselijk vermogen tot betekenisgeving. Elke samenleving maakt, vormt, verbeeldt en ordent ervaring. Wat verschilt, zijn de machtsstructuren die bepalen wie dat mag doen, hoe dat gebeurt en onder welke voorwaarden iets als kunst erkend wordt.

Menswetenschappelijk bekeken is kunst geen autonoom domein, maar een spanningsveld tussen symboliek, praktijk, macht en wereldvorming. Cassirer toont dat kunst behoort tot de symbolische vormen waarmee mensen hun wereld begrijpelijk maken. Ingold laat zien dat kunst in oorsprong geen representatie is, maar een belichaamde praktijk van maken-in-relatie met materie. Bourdieu ontmaskert het moderne kunstbegrip als een mechanisme van sociaal onderscheid en symbolisch kapitaal. Arendt herinnert ons eraan dat kunst bijdraagt aan een gedeelde wereld, maar haar kracht verliest zodra zij louter instrument wordt.

Vanuit deze lijnen volgt een onvermijdelijke politieke conclusie: kunst is nooit onschuldig. De hedendaagse kunstwereld functioneert als een para-statelijke orde die betekenis centraliseert, legitimeert en uitsluit. Autonomie blijkt geen vrijheid, maar een gereguleerde uitzondering.

Een anarchistische kunstpraktijk weigert die logica. Zij erkent geen soeverein — geen staat, geen markt, geen curator, geen kunstenaar als ultieme autoriteit. Betekenis ontstaat relationeel, tijdelijk en kwetsbaar. Vrijheid is hier geen recht, maar verantwoordelijkheid.

Kunst is geen universele categorie, maar een universeel probleem: telkens opnieuw de vraag wie het symbolisch vermogen mag bezitten. Kunst gebeurt waar die vraag opengehouden wordt — als weigering, als storing, als ruimte die niet laat bezetten.

De wereld is om zeep. En net nu ik zeep verkoop.

De uitspraak *“De wereld is om zeep. En net nu ik zeep verkoop”* functioneert tegelijk als grap, diagnose en kunst-politiek statement. Ze benoemt een morele en symbolische ontwrichting: instituties bestaan nog, maar hun betekenis is uitgehold. Sociologisch gezien wijst dit op anomie (Durkheim) en op de vloeibare moderniteit waarin zorg, solidariteit en zelfs verontwaardiging verhandelbaar zijn geworden (Bauman).

Zeep is daarbij geen banaal object. Antropologisch staat zeep voor reiniging, orde en normativiteit: ze zegt impliciet *zo hoort het te zijn* (Douglas). In een wereld die structureel vuil is—door ongelijkheid, instrumentalisering en onverschilligheid—lijkt zeep verkopen absurd of zelfs cynisch. Zeep redt geen planeet en lost geen systeemfalen op.

Maar kunst is geen oplossingsmachine. Kunst ontmaskert. In dadaïstische traditie wordt zeep hier een poëtisch wapen: klein, zacht en ontregelend. Het gebaar toont hoe belachelijk zorg lijkt in een rot systeem, en precies daardoor hoe noodzakelijk ze blijft. Politiek wordt dit zichtbaar handelen: traag, lokaal, relationeel, en publiek (Arendt).

De zeep is geen zuivering die het vuil wegwast, maar een aanklacht in vaste vorm. Niet om te vergeten, maar om te tonen hoe vuil het is—en dat zorg, tegen alle logica in, blijft bestaan.

+ Ambtenarenversie

Nieuwjaarsbrief – Over het einde van orde en het begin van nabijheid

Mijn DaDa Nieuwjaarsbrief is een rauwe, reflectie op de erbarmelijke staat van de wereld en het persoonlijke verzet tegen maatschappelijke vervreemding. Hij schetst een wereld vol macht, leugens, oorlog en ongelijkheid, waarin mensen gereduceerd worden tot functie, statistiek of status. Leiders, religies en systemen oefenen druk uit, zoals experimenteel onderzocht door Asch, Milgram, Bandura en Bourdieu, waardoor moraal, empathie en verantwoordelijkheid vervagen. In deze context van chaos en gehoorzaamheid benadrukt deze het belang van nabijheid en persoonlijke verbondenheid.

Centraal staat het geluk dat ik vindt in mijn gezin: Evy, Leana, Neha, Marco en Donovan. Dit geluk is geen abstract ideaal of utopie, maar een concrete, dagelijkse daad van aanwezigheid en zorg, een micro-ethiek die weerstand biedt tegen sociale anesthesie en de reductie van de mens tot een nummer of rol. Ik pleit voor kleine, radicale keuzes: aandacht waar men wegkijkt, liefde zonder illusie, grenzen stellen waar gemak regeert.

Mijn boodschap is duidelijk: grootse oplossingen of revoluties zijn niet noodzakelijk; juist leven is een vorm van verzet. In een wereld die voortdurend verdooft en manipuleert, biedt nabijheid, zorg en verbondenheid een authentiek anker voor menselijkheid, verantwoordelijkheid en geluk.

24 Uur van Modder, Bloed en Nabijheid: Een Sensorische DaDa-Tunnel van Chaos naar Liefde

Het verhaal neemt de lezer mee op een sensorische reis van 24 uur, waarin elk uur een nieuwe laag van menselijke wreedheid onthult: oorlogen, genocide, koloniale uitbuiting, terrorisme, ecologische rampen en bureaucratisch geweld. Elk conflict wordt beschreven met intense zintuiglijke details: knetterende explosies, modderige rivieren, bloed, echooo, stank en trillingen, waardoor de chaos bijna tastbaar wordt.

Te midden van deze onafgebroken stroom van geweld en falen verschijnt een constante tegenkracht: nabijheid en liefde, belichaamd in vijf namen — Evy, Leana, Neha, Marco en Donovan. Deze liefde is geen abstractie, maar een fysieke, disciplinevolle aanwezigheid die standhoudt te midden van vernietiging. Kleine radicale keuzes, volharding en empathie bieden tegenwicht tegen de mechanische wreedheid van de wereld.

Het verhaal beweegt van afkeer naar verwondering, van chaos naar menselijkheid, en eindigt in een hypnotiserende climax waarin de lezer wordt ondergedompeld in een continu ritme van nabijheid, warmte en waarheid. Het benadrukt dat, hoewel de wereld vervallen lijkt in geweld en onrecht, menselijke liefde en aandacht de enige onverwoestbare ankers zijn.

Kortom: een hypnotiserende, DaDa-achtige tunnel van chaos naar liefde, waarin wreedheid wordt gevoeld, maar nabijheid alles overwint.

Een Profeet in Zonnebeke

Dit is een experimenteel, dadaïstisch vormgegeven werk dat onderzoekt of religies vandaag nog bronnen van inzicht zijn, of eerder cognitieve systemen die menselijk potentieel begrenzen. Het vertrekt vanuit hedendaagse neurowetenschap en consciousness studies en confronteert religieuze overtuigingen met inzichten over predictive processing, neuroplasticiteit en non-duaal bewustzijn. De centrale these is dat het brein de werkelijkheid top-down construeert: wat men gelooft, bepaalt wat men kan waarnemen. Religies functioneren daarbij als starre *priors* die zekerheid bieden, maar ook ervaring vernauwen.

Het ontmantelt het idee van een vast, heilig zelf door onderzoek naar het Default Mode Network en toont hoe meditatie, aandacht en bewustzijnstraining dit zelfverhaal kunnen verzwakken. Intuïtie wordt herbegrepen als belichaamde, snelle kennis, niet als mystiek geloof. Psychedelisch onderzoek en contemplatieve neurowetenschap maken duidelijk dat transcendente ervaringen geen religieus monopolie zijn, maar voortkomen uit veranderbare bewustzijnstoestanden.

Literaire figuren – zoals de anti-profeet en de zwijgende neuroloog – verschijnen kort en verdwijnen volledig, zonder leer of opvolging. Alleen hun effecten blijven zichtbaar: meer twijfel, meer aandacht, minder gehoorzaamheid. Typografische stilte en ontregeling dwingen de lezer tot actieve waarneming. Het boek biedt geen nieuwe waarheid, maar nodigt uit tot volwassen verantwoordelijkheid voor het eigen bewustzijn, voorbij geloof en dogma.

Genoeg te zien van Jean Pascal Salomez

Ik en Al de Anderen.

  • februari 25, 2026

KKK

  • december 31, 2023

Triptiek Doornik

  • december 8, 2023

Kortrijk / Boezinge

  • april 26, 2023

Fotografie te Zonnebeke

  • april 3, 2023

Onderweg naar overal

  • september 1, 2022

De oude Leie

  • oktober 5, 2021

Verhaal in foto’s

  • september 27, 2020

Tynecot

  • juli 22, 2020

Terug naar de bergen

  • juli 19, 2020

Sunflower

  • juni 30, 2020

De Schrijver

  • juni 18, 2020

In God we trust …

  • mei 4, 2020

Kunstkerk Bossuit

  • februari 16, 2020

De kleiputten Roeselare

  • februari 3, 2020

Spreken Vogel

  • januari 23, 2020

Zonnebeke

  • januari 22, 2020

Gent nog een keer

  • januari 1, 2020

Chaos

  • oktober 28, 2019

Wood abstraction

  • oktober 21, 2019

Nature Distortions

  • mei 19, 2019

Distortions

  • april 27, 2019

Ghost warrior

  • april 20, 2019

Beschermd: To hide

  • april 12, 2019

Maks / Donovan

  • maart 20, 2019

Angry Mother Nature

  • maart 18, 2019

Tree

  • maart 9, 2019

Vuur

  • maart 4, 2019

Ephro

  • maart 1, 2019

Flowers

  • februari 25, 2019

Masks

  • februari 21, 2019

Things

  • februari 17, 2019

Trains

  • februari 16, 2019

Architecture

  • februari 16, 2019

Gotcha

  • februari 10, 2019

Brussel

  • februari 4, 2019

Ephro Anderszins

  • januari 31, 2019

Hasselt

  • januari 19, 2019

Self!

  • januari 15, 2019

Doornik

  • januari 15, 2019

Craiova

  • januari 14, 2019

Donovan Dark ART-

  • januari 13, 2019

Evy Otherwise

  • januari 12, 2019

Gold

  • januari 9, 2019

Ero ART-

  • december 15, 2018

Ooigem

  • april 14, 2018

Ingelmunster

  • april 4, 2018

Oostrozebeke

  • april 1, 2018

Waregem

  • maart 31, 2018

Loo

  • maart 28, 2018

De Groene Meersen

  • april 25, 2017

DoMaNe Dark Art- Otherwise

  • januari 27, 2017

Dunkerque

  • februari 1, 2016

Lefrinckoucke

  • januari 1, 2016

Zuidcoote

  • december 29, 2015

Roeselare

  • oktober 1, 2015

Bray Dunes

  • maart 20, 2015

ART-Shoot

  • januari 21, 2014

kerst viert men niet alleen

  • december 25, 2013

ART- Presents

  • oktober 21, 2013

Kortrijk

  • juni 8, 2013

Vernissage Lovie

  • april 30, 2013

Vernissage Pascaris kapel

  • april 16, 2013

Elverdinge

  • maart 28, 2013

ART-SHOOT

  • maart 8, 2013

ART-PRESENTS

  • februari 22, 2013

Gent

  • februari 18, 2013

Marco

  • januari 3, 2013

Vuur

  • december 30, 2012

ART- Expo

  • november 11, 2012

ART- Shoot

  • juli 24, 2012

ART-SHOOT KIDS

  • juli 10, 2012

ART-PRESENTS

  • juni 24, 2012

ART- Presents

  • juni 12, 2012

http://www.afterall.be/

  • maart 11, 2012

Triptychon met tri / Do not

  • januari 30, 2012

De uitloper

  • december 24, 2011

ART- ATELIER

  • december 22, 2011

R.I.P Willem Van Hecke

  • december 16, 2011

R.I.P Willem Van Hecke

  • december 16, 2011

Triptychon met tri / Aqua

  • september 5, 2011

De Panne

  • augustus 20, 2011

Crack!

  • augustus 13, 2011

Zomerzicht

  • juli 19, 2011

Regenpret?

  • juli 17, 2011

Skate

  • juli 9, 2011

Deze website maakt gebruik van cookies. Door deze site te gebruiken, accepteert u het gebruik van deze cookies.  Meer info