In de nacht achter mijn tuin groeit geen stilte.
Daar, waar eens donkerte adem kon halen,
staat nu een man met zijn handel.

Geen wit poeder, geen pillen,
maar vloeistof in glazen en ritmes van dreunende muziek.
Hij verkoopt geen rust,
maar een roes die zich uitbreidt tot over mijn muren.

Zoals een drugsdealer zijn buurt mee de diepte in trekt,
zo trekt hij ons mee in zijn economie van lawaai.
De verslaving is dorst, de munt is roes,
en wie niet koopt, betaalt toch de prijs:
slaap die breekt, kinderen die wakker worden,
gezinnen die hun nachten verliezen.

Ik ben geen rechter,
maar ik zie de gelijkenis:
een buurt die gevangen raakt in de handel van één man.
Zijn winst is ons verlies.

Daarom schrijf ik,
om te tonen:
stilte is een recht,
en lawaai een handel,
waar wij nooit om gevraagd hebben.

De legale drug

In mijn buurt wordt lawaai verkocht.
In mijn buurt wordt drank verdeeld.
Men noemt het bier.
Men noemt het ontspanning.
Men noemt het gezelligheid.

Maar ik noem het wat het is:
een verslavend middel.
Bier is geen brood.
Bier is geen water.
Bier is een drug.
Evenzeer een gif als heroïne.

Het verschil?
De ene handelaar krijgt een vergunning,
de andere krijgt gevangenis.
De ene dealer mag een café openen,
de ander verdwijnt in de schaduw.

Toch is de uitkomst dezelfde:
lichamen kapot, gezinnen verscheurd,
buurten die hun nachtrust verliezen.

Ik schrijf dit niet om te choqueren,
maar om het zichtbaar te maken:
wat men normaliteit noemt,
is soms slechts een andere naam
voor verslaving.

De Vergunde Dealer

Een café is geen neutrale plek.
Het is een distributiepunt van een drug.
Alcohol.

Men noemt het traditie.
Men noemt het gezelligheid.
Men noemt het ontspanning.

Maar ik noem het wat het doet:
slaaproven, gezinnen ontwrichten,
geluid produceren dat muren breekt,
en kinderen wakker maakt.

De cafebaas verkoopt geen brood.
Hij verkoopt geen levensmiddel.
Hij verkoopt een drug,
met vergunning van de staat.

En in zijn kielzog komen de sociale wantoestanden:
dronkaards op straat, ruzie achter muren,
een buurt die de prijs betaalt
voor de winst van één man.

Laat ons helder zijn:
er is geen wezenlijk verschil
tussen een verkoper van bier
en een verkoper van heroïne.
Beiden verdienen aan afhankelijkheid.
Beiden creëren ellende buiten hun deur.

Alleen de maatschappij beslist
dat de ene legaal heet,
en de ander crimineel.

Mijn Aanklacht Tegen de Normalisering van Alcohol

Alcohol is geen onschuldig genotmiddel. Het is een sociaal geaccepteerde drug die wereldwijd jaarlijks honderdduizenden levens kost. Het systeem dat deze destructieve gewoonte normaliseert – van producenten en verkopers tot beleidsmakers en culturele beïnvloeders – is medeplichtig aan een structureel proces van schade, afhankelijkheid en maatschappelijke ontwrichting. Dit manifest is een oproep tot bewustwording, verzet en deconstructie van dit destructieve systeem.

Ze noemen het gezellig,
ik noem het kapot.

Glas na glas,
leven na leven,
verlaten op de bar.

Wie schenkt, wie verkoopt,
wie zwijgt, wie knikt,
is medeplichtig.

Geen regels, geen excuses,
geen gezelligheid.
Systeem van winst,
dealer van ongeluk.

Stop ermee.
Stop.

1. Gezondheidsschade: Wetenschappelijke Feiten

Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) is alcohol wereldwijd de leidende risicofactor voor voortijdige sterfte en invaliditeit bij mensen tussen de 20 en 39 jaar, goed voor 13% van alle sterfgevallen in deze leeftijdsgroep. Healthy Belgium

Zelfs lichte consumptie verhoogt het risico op fatale ziekten zoals levercirrose, hart- en vaatziekten en diverse vormen van kanker. In de WHO Europese regio is meer dan de helft van alle alcoholgerelateerde kankers te wijten aan “lichte” en “matige” alcoholconsumptie – minder dan 1,5 liter wijn of minder dan 3,5 liter bier of minder dan 450 milliliter sterke drank per week. Healthy Belgium

In België alleen al leidde alcoholgebruik in 2021 tot meer dan 4.000 sterfgevallen, wat 3,6% van alle sterfgevallen vertegenwoordigt en bijna 101.368 levensjaren aan vroegtijdige sterfte en invaliditeit veroorzaakte. Healthy Belgium

2. Sociale en Culturele Normalisering: Misleidende Gezelligheid

Wat ik in deze observeer is een intersectie van neurocognitie, sociale normen en relationele verantwoordelijkheid. Het laat zien hoe alcoholgebruik en culturele framing van “gezelligheid” risico’s systematisch normaliseren.

Verhoogde agressie
Het idee dat alcoholgebruik bijdraagt aan gezelligheid of sociale binding is een misleidende mythe. Onderzoek toont aan dat alcoholgebruik in sociale contexten vaak leidt tot verhoogde agressie, risicovolle seksuele gedragingen en verminderde zelfbeheersing. PMC
Onderzoek toont consistent aan dat alcoholconsumptie de remmingen van mensen verlaagt en impulsief gedrag vergroot. Dit kan leiden tot conflicten, geweld of verbaal agressief gedrag, zelfs in ogenschijnlijk “gezellige” omgevingen. (Bushman & Cooper, 1990)

Risicovol seksueel gedrag
Alcohol vermindert beoordelingsvermogen en verhoogt kans op onveilige seksuele beslissingen. Studies laten zien dat mensen onder invloed vaker instemmen met gedragingen die ze nuchter niet zouden doen, wat kan leiden tot seksueel risicogedrag, onveilige seks of zelfs machtsdynamieken die later als problematisch worden ervaren (Leigh, 2002).

Daarnaast is er een significant verband tussen alcoholgebruik en seksuele victimisatie. Onderzoek wijst uit dat alcoholgebruik de kans op seksuele victimisatie vergroot, zowel voor mannen als vrouwen. In België is de prevalentie van seksuele geweldservaringen hoog, wat suggereert dat alcoholgebruik een belangrijke factor is in het ontstaan van seksueel geweld. Belspo

Verminderde zelfbeheersing
Alcohol beïnvloedt prefrontale cortexfuncties, waardoor zelfbeheersing afneemt. Mensen zijn minder in staat hun impulsen te reguleren, wat leidt tot keuzes die sociale, emotionele en seksuele gevolgen kunnen hebben. (Fillmore, 2003)

Bovendien is alcoholgebruik vaak sociaal besmettelijk: het gedrag van vrienden en familie beïnvloedt de eigen consumptie, wat bijdraagt aan de normalisering van schadelijk gedrag. PM

De Belangrijkste functies van de prefrontale cortex

1. Zelfbeheersing en impulscontrole
   • De PFC helpt je om onmiddellijke impulsen te remmen als ze schadelijk zijn.
   • Bijvoorbeeld: je ziet een taart, maar je bent op dieet. Dankzij de PFC kan je je impuls onderdrukken en de taart laten liggen.
2. Planning en organisatie
   • Het vermogen om doelen te stellen, acties te plannen en gevolgen van keuzes te overzien.
   • Bijvoorbeeld: een kunstenaar plant een tentoonstelling: van idee tot ruimte-indeling, affiches, uitnodigingen.
3. Besluitvorming en risico-inschatting
   • De PFC analyseert mogelijke uitkomsten van je acties.
   • Bijvoorbeeld: alcohol drinken voor een belangrijk sportevenement zou je prestaties schaden; de PFC helpt je te kiezen om niet te drinken.
4. Sociaal gedrag en moreel oordeel
   • Het reguleert gedrag in sociale contexten en helpt bij het inschatten van gevolgen voor anderen.
   • Bijvoorbeeld: een debatpartner uitspreken terwijl je boos bent, maar kiezen om rustig te reageren.

Voorbeeld in context van alcoholgebruik

• Situatie: Je bent op café, iedereen drinkt en moedigt je aan nog een glas te nemen.
• Zonder goed functionerende PFC: Je stemt impulsief in en drinkt, ongeacht de risico’s voor je gezondheid of gedrag.
• Met goed functionerende PFC: Je weegt de gevolgen af, herinnert je doelen (gezondheid, zelfbeheersing) en kiest bewust om te stoppen of niet te drinken.

Alcohol remt de prefrontale cortex tijdelijk, waardoor remmingen verdwijnen, risico’s worden onderschat en impulsief gedrag vaker voorkomt. Dit verklaart waarom sociale drinkcontexten soms leiden tot agressie of risicovol seksueel gedrag.

Mijn persoonlijke interpretatie van deze sociale dynamiek

Wat ik dus in werkelijkheid ervaar als “een grote hoerenbende die zichzelf verheerlijkt”, gestuurd door een dealer, kan menswetenschappelijk worden gezien als het gevolg van collectieve vermindering van remmingen en versterkte groepsdruk. Cafés en sociale drinkgelegenheden zijn plekken waar dit versterkt wordt: mensen spiegelen elkaars gedrag, versterken riskante keuzes en legitimeren wat ze “gezellig” noemen.

Zoals ik aldus correct aangeef: alcohol remt tijdelijk de prefrontale cortex, het deel van de hersenen dat verantwoordelijk is voor:

• Zelfbeheersing en impulscontrole
• Risico-inschatting en besluitvorming
• Sociale en morele evaluaties

Wanneer deze functies tijdelijk worden verzwakt:

• Remmingen verdwijnen
• Risico’s worden onderschat
• Impulsief gedrag neemt toe

2. Sociale en relationele verantwoordelijkheid

• Het meenemen van een partner naar een omgeving met verhoogd risico kan worden gezien als een kwetsbaarheid die door de context wordt vergroot. Het is een blootstelling aan seksuele victimisatie van je eigen vrouw.
• Psychologisch gezien is het een risico-overdracht: de persoon die drinkt neemt onvoldoende verantwoordelijkheid voor de veiligheid van een ander, wat kan voortkomen uit:
  1. Gebrek aan reflectie door verminderde prefrontale functies
  2. Sociale groepsdruk (“het is gezellig, iedereen doet het”)
  3. Structurele normalisering van alcoholgebruik in cafés, evenementen en sociale settings

Het is een individuele lafheid in morele zin, maar ook een systemisch probleem, waarbij maatschappelijke normen, drankcultuur en individuele neurocognitieve effecten samenkomen.

3. Analogie: “vrouw aan het raam zetten”

Mijn metafoor klopt qua emotionele kracht: iemand bewust blootstellen aan risico’s zonder dat de omgeving of de persoon voldoende beschermt, is een manier om de ernst van het gedrag te illustreren. In gedragswetenschappelijke termen:

• Het creëert een onevenwichtige risico-omgeving
• Het versterkt de kwetsbaarheid van de partner
• Het is een symptoom van een cultuur waarin verantwoordelijkheid en preventie onvoldoende worden toegepast

Belangrijk: dit geldt niet automatisch voor elke persoon. Het gaat om patronen in gedrag die statistisch significant zijn in sociale drinkcontexten. Sommige koppels of individuen ervaren weinig tot geen negatieve effecten, anderen wel.

Glas glas knetter knal
levens vloeibaar,
dronkenschap lacht,
de bar eet mensen op.

Cheers? Nee.
Gezellig? Leugen.
Medeplichtig, medeplichtig,
ieder slokje een pact met pijn.

Ambtelijk geklik,
papierregels als touwen,
burgemeester glimlacht,
de stoet van zwijgers paradeert.

Systeem systeemsysteem,
winst boven bloed,
ongezonde glimlach,
verwarring verpakt als feest.

Stop. Stop. Stop.
Geen excuses, geen gezelligheid,
alleen helder licht op kapot glas,
de waarheid schittert,
als een metalen touw dat remt,
als een schop in de kont van medeplichtigheid.

3. Economische en Beleidsmatige Medeplichtigheid: Winst boven Welzijn

Dus, die alcoholindustrie genereert miljarden euro’s, maar de maatschappelijke kosten zijn enorm. In België kan een investering van 2,1 euro per persoon per jaar in beleid tegen schadelijk alcoholgebruik leiden tot een besparing van 166 miljoen euro per jaar aan gezondheidskosten. OECD

Lokale besturen spelen een cruciale rol in de normalisering van alcoholgebruik door het faciliteren van alcoholconsumptie in openbare ruimtes en het ondersteunen van evenementen waar alcohol centraal staat. Deze praktijken dragen bij aan de perceptie dat alcoholgebruik onschadelijk is, wat in strijd is met de wetenschappelijke bevindingen over de gezondheidsrisico’s van alcohol.

Daarnaast is er sprake van een structurele medeplichtigheid aan de schadelijke effecten van alcoholgebruik. Onderzoek toont aan dat beleidsmakers vaak handelen uit risicomijding en behoud van status quo, zelfs wanneer dit schadelijk is voor de bevolking. European Commission

4. Belgische Wetgeving: Traagheid en Tegenstrijdigheid

Hoewel België in maart 2023 een interfederaal alcoholplan heeft goedgekeurd met 75 maatregelen om schadelijk alcoholgebruik te bestrijden, blijft de uitvoering traag en inconsistent. Brussels Times

Daarnaast is er sprake van tegenstrijdigheid: terwijl België zich verzet tegen de Europese classificatie van bepaalde wijnen als “alcoholarme” dranken, blijft de verkoop en consumptie van alcohol op grote schaal toegestaan. Movendi International

5. De Genadeslag: Ethische Aanklacht

Dit is geen pleidooi voor strafrechtelijke vervolging, maar een oproep tot morele verantwoordelijkheid. Iedereen die bijdraagt aan het normaliseren van alcoholgebruik – of het nu gaat om verkoop, promotie, beleid of sociaal gedrag – is medeverantwoordelijk voor een systeem dat gezondheid, autonomie en gemeenschapszin ondermijnt. Het eindvonnis is een ethisch oordeel: wie faciliteert, draagt schuld.

6. Oproep tot Actie: Weigeren, Weerstand, Wederopbouw

Wij weigeren medeplichtigheid. Wij verwerpen de normalisering. Wij pleiten voor een samenleving die gezondheid, vrijheid en solidariteit boven winst en traditie stelt. Dit is geen vrijblijvende discussie; dit is een ethisch imperatief. De genadeslag is geen genadeslag, maar een oproep tot bewustwording, verzet en deconstructie van een destructief systeem.

De Medeplichtigheid van Lokale Besturen aan de Normalisering van Alcohol

In België is alcoholgebruik diep verankerd in de cultuur en wordt het vaak beschouwd als een onschuldig genotmiddel. Echter, wetenschappelijke studies tonen aan dat alcoholgebruik aanzienlijke gezondheidsrisico’s met zich meebrengt en bijdraagt aan maatschappelijke problemen. In 2021 waren alcoholgerelateerde aandoeningen verantwoordelijk voor 4.022 sterfgevallen in België, wat 3,6% van alle sterfgevallen vertegenwoordigt Healthy Belgium. Ondanks deze feiten blijft de normalisering van alcoholgebruik door lokale besturen doorgaan, wat wijst op een structurele medeplichtigheid aan de schadelijke effecten van alcohol.

1. Wetenschappelijke Grondslagen van de Gezondheidsrisico’s van Alcohol

Alcoholgebruik is geassocieerd met meer dan 200 gezondheidsproblemen, waaronder levercirrose, hart- en vaatziekten, psychische stoornissen en diverse vormen van kanker belgiqueenbonnesante.be. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) classificeert alcoholgebruik als een belangrijke risicofactor voor vroegtijdige sterfte en invaliditeit, met name onder jongeren en kwetsbare groepen.

2. Beleidsmatige Reactie: Het Interfederaal Alcoholplan

In maart 2023 werd het eerste Interfederaal Alcoholplan goedgekeurd, met 75 maatregelen gericht op het verminderen van schadelijk alcoholgebruik Brussels Times. Deze maatregelen omvatten onder andere beperkingen op alcoholreclame, verkoopbeperkingen langs autosnelwegen en de oprichting van zorgprogramma’s voor jongeren. Hoewel deze initiatieven positief zijn, blijft de uitvoering ervan traag en inconsistent, wat de effectiviteit ervan ondermijnt.

3. Lokale Besturen en Hun Rol in de Normalisering van Alcohol

Lokale besturen spelen een cruciale rol in de normalisering van alcoholgebruik door onder andere:

• Het toestaan van alcoholverkoop op openbare evenementen zonder adequate controle.
• Het faciliteren van alcoholgebruik op openbare plaatsen zonder duidelijke regelgeving.
• Het ontbreken van preventieve educatie over de risico’s van alcoholgebruik in lokale scholen en gemeenschapscentra.

Deze praktijken dragen bij aan de perceptie dat alcoholgebruik onschadelijk is, wat in strijd is met de wetenschappelijke bevindingen over de gezondheidsrisico’s van alcohol.

4. Juridische en Ethische Overwegingen

Volgens het Belgische bestuursrecht hebben lokale besturen de verantwoordelijkheid om het welzijn van hun burgers te beschermen. Het nalaten van adequate maatregelen tegen schadelijk alcoholgebruik kan worden beschouwd als een schending van deze verantwoordelijkheid. Bovendien kan het faciliteren van alcoholgebruik zonder passende regulering worden gezien als medeplichtigheid aan de schadelijke effecten van alcohol.

5. Oproep tot Actie

Wij roepen lokale besturen op om:

• Actief bij te dragen aan de uitvoering van het Interfederaal Alcoholplan.
• Beleidsmaatregelen te implementeren die schadelijk alcoholgebruik voorkomen en verminderen.
• Educatieve programma’s te ontwikkelen die de risico’s van alcoholgebruik benadrukken.
• Samen te werken met gezondheidsorganisaties om bewustwording te creëren over de schadelijke effecten van alcohol.

De normalisering van alcoholgebruik door lokale besturen is een ernstige kwestie die niet alleen de gezondheid van individuen in gevaar brengt, maar ook bijdraagt aan bredere maatschappelijke problemen. Het is de verantwoordelijkheid van lokale besturen om actie te ondernemen en bij te dragen aan een samenleving waarin de gezondheid en het welzijn van alle burgers centraal staan.

Conclusie: De Burgemeester en Zijn Spiegel

Hij kijkt door glazen ramen,
zicht op orde, steun, reputatie.
Mijn woorden botsen als stenen,
zijn routine bouwt muren, geen bruggen.

Cognitieve dissonantie fluistert:
“Het is maar één stem, één gek,”
en in de stilte van zijn kantoor
verpakt hij mijn waarheid in mapjes en regels.

Defensief glimlacht hij naar beleid,
strategisch op veilige afstand,
erkenning van het probleem
zonder actie, zonder schok.

Maar ik, met mijn papier vol genadeslagen,
met mijn ritme, mijn wetenschap, mijn woede,
laat de gemeenschap nadenken,
laat het systeem trillen, al is het zacht.

Hij ziet misschien een ongemak,
maar ik laat een voetafdruk achter:

Het eeuwige Bla Bla

Bla bla bla bla bla
bla bla bla bla bla bla
bla bla bla bla bla bla bla
bla bla bla bla bla bla bla bla

bla bla bla bla bla bla
bla bla bla bla bla bla bla
bla bla bla bla bla bla bla bla
bla bla bla bla bla bla bla bla bla

bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla
bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla
bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla
bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla

bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla
bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla
bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla bla